تقوی سید علی، فائض زهرا. نقش فناوری مالی (فینتک) در اقتصاد شهری با رویکرد مالی رفتاری. فصلنامه علمی-پژوهشی اقتصاد و مدیریت شهری. 1405; 14 (54) :149-164
URL: http://iueam.ir/article-1-2289-fa.html
1- گروه مدیریت، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سمنان، سمنان، ایران ، 4579361717@iau.ir
2- گروه مدیریت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد سمنان، سمنان، ایران
چکیده: (4 مشاهده)
گسترش شتابان فناوری مالی در زیستبومهای شهری، پرسشهای نوینی را درباره نحوه اثرگذاری این فناوری بر رفتار اقتصادی شهروندان برانگیخته است. پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش فناوری مالی در اقتصاد شهری از طریق لنز مالی رفتاری انجام شده است.
این پژوهش با رویکرد کیفی-تحلیلی و با بهرهگیری از مرور نظاممند ادبیات انجام شد. بر اساس مرور سیستماتیک سال ۲۰۲۵، ۴۲ مطالعه واجد شرایط از پایگاههای داده معتبر بینالمللی (وب آو ساینس، اسکوپوس) در بازه زمانی ۲۰۲۴ تا ۲۰۲۶ انتخاب گردید. تحلیل دادهها با روش تحلیل محتوای جهتدار و نقشهسازی مفهومی انجام شد.
نتایج نشان داد که فناوری مالی از دو مجرای مستقیم (کاهش هزینه تراکنش) و غیرمستقیم (فعالسازی سوگیریهای رفتاری) بر اقتصاد شهری اثر میگذارد. سه سوگیری رفتاری کلیدی شامل اثر چارچوببندی، اعتماد بیش از حد به الگوریتم، و رفتار گلـهای به عنوان قویترین کانالهای غیرمستقیم شناسایی شدند. همچنین، کاهش پارادوکسیکال زیانگریزی در بستر فینتک تأیید گردید. یافته مهم دیگر، تفاوت معنادار الگوهای رفتاری میان مناطق مختلف شهری بود: ساکنان مناطق مرکزی شهر حساسیت بیشتری به اثر چارچوببندی و رفتار گلـهای داشتند، در حالی که ساکنان مناطق پیرامونی به شدت تحت تأثیر سوگیری لنگراندازی قرار داشتند. نقش میانجیگری سوگیریهای رفتاری نیز تأیید شد؛ تقریباً نیمی از تأثیر فناوری مالی بر الگوی هزینهکرد خانوارهای شهری از طریق متغیرهای میانجی عبور میکند.
فناوری مالی در اقتصاد شهری نه صرفاً یک ابزار کارآییبخش، بلکه یک تغییردهنده شناختی است که معماری انتخاب دیجیتال را بازآرایی میکند. تفاوتهای رفتاری میان مناطق شهری تأکید میکند که سیاستگذاری شهری در عصر فینتک باید متناسب با آسیبپذیریهای شناختی هر منطقه طراحی شود. پیشنهاد میشود پژوهشهای آتی با طراحی طولی و تجربی میدانی در شهرهای میانی و کشورهای در حال توسعه، تعمیمپذیری یافتهها را بررسی کنند.
نوع مطالعه:
كاربردي |
موضوع مقاله:
تخصصي دریافت: 1405/3/11 | پذیرش: 1405/1/10 | انتشار: 1405/1/10 | انتشار الکترونیک: 1405/1/10